Interreg programma's voor grensoverschrijdende circulaire bouwprojecten
Stel je voor: je bouwt een woning met hout van gesloopte kantoren, of hergebruikt bakstenen uit een oud fabriekspand. Dat is circulair bouwen in actie.
En als je zo’n project wilt opzetten over de grens, bijvoorbeeld met partners in Duitsland of België, dan is Interreg je beste vriend. Deze Europese subsidieprogramma’s helpen je bij het vinden van financiëring voor grensoverschrijdende circulaire projecten. In dit artikel leg ik je precies uit hoe je die subsidie kunt aanvragen en wat je nodig hebt voor een succesvolle aanvraag.
Interreg of andere Europese subsidie?
Interreg is een Europees subsidieprogramma dat specifiek gericht is op samenwerking tussen regio’s over de grens.
Het is niet zomaar een pot geld; het is een manier om economie en innovatie te stimuleren, met een sterke focus op duurzaamheid en circulaire economie. In de periode 2021-2027 legt Interreg de nadruk op sociale, groene en circulaire projecten, wat perfect past bij jouw plannen voor biobased bouwmaterialen of urban mining.
Maar Interreg is niet de enige optie. Er zijn ook andere EU-financieringsprogramma’s voor het milieu, zoals LIFE of Horizon Europe. Toch is Interreg vaak de beste keuze voor grensoverschrijdende projecten, omdat het specifiek gericht is op samenwerking tussen regio’s. Gebruik de vademecum van de Europese Commissie om een volledig overzicht te krijgen van alle beschikbare programma’s.
Alle EU-financieringsprogramma’s voor het milieu
Zo weet je zeker dat je de juiste subsidie kiest voor jouw circulaire bouwproject.
Naast Interreg zijn er verschillende EU-programma’s die zich richten op duurzaamheid en circulaire economie. Het LIFE-programma is bijvoorbeeld gericht op milieuprojecten en klimaatactie, terwijl Horizon Europe zich richt op onderzoek en innovatie. Toch blijft Interreg de meest geschikte optie voor grensoverschrijdende projecten, omdat het samenwerking tussen regio’s stimuleert en specifiek aandacht besteedt aan circulaire economie en biobased materialen.
Interreg-programma’s
Interreg kent verschillende programma’s, afhankelijk van de regio’s waar je mee samenwerkt. Voor Nederland zijn er drie belangrijke programma’s: Interreg Noordwest-Europa (NWE), Interreg Noordzee en Interreg Europe.
North-West Europe (NWE)
Elk programma heeft zijn eigen focus en dekkingsgebied. Interreg NWE omvat zes landen in Noordwest-Europa, plus Zwitserland. Denk aan Duitsland, België, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk (hoewel het VK sinds 2021 niet meer meedoet).
Dit programma is ideaal voor projecten die zich richten op innovatie en duurzaamheid, zoals het hergebruik van materialen uit gesloopte gebouwen.
Als je bijvoorbeeld een circulair bouwproject start met partners in Duitsland, is NWE de juiste keuze. Interreg Noordzee richt zich op zeven landen rond de Noordzee, waaronder Nederland, België, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Dit programma is geschikt voor projecten die zich richten op maritieme thema’s, maar ook voor circulaire bouwprojecten in kustregio’s. Interreg Europe is breder en omvat 27 EU-landen en 9 niet-EU-landen.
Dit programma is ideaal voor projecten die zich richten op beleidsontwikkeling en kennisuitwisseling. Let op: het Verenigd Koninkrijk doet niet meer mee aan Interreg in de periode 2021-2027. Als je van plan was om samen te werken met Britse partners, moet je op zoek naar alternatieve financiering.
Rijkscofinanciering voor Interreg A-projecten
Voor Interreg A-projecten, die zich richten op grensoverschrijdende samenwerking, is er rijkscofinanciering beschikbaar.
Dit betekent dat de Nederlandse overheid een deel van de projectkosten financiert. Het maximale percentage rijkscofinanciering is 15% van het totale partnerbudget.
Dit is een mooie aanvulling op de subsidie van Interreg zelf. De rijkscofinanciering is specifiek bedoeld voor Nederlandse projectpartners. Als je dus een project start met partners uit verschillende landen, kan alleen de Nederlandse partner aanspraak maken op deze cofinanciering. Het is belangrijk om dit van tevoren goed te regelen, zodat je weet hoeveel budget je kunt verwachten.
Vraag rijkscofinanciering aan bij het ministerie van Economische Zaken via een projectadviseur.
Zij helpen je bij het indienen van je aanvraag en zorgen ervoor dat je voldoet aan de eisen. Het is slim om dit tijdig te doen, want de subsidieplafonds zijn beperkt.
Rijkscofinanciering voor 3 Interreg-programma’s
Naast Interreg A-projecten is er ook rijkscofinanciering beschikbaar voor drie specifieke Interreg-programma’s: Maas-Rijn, Vlaanderen-Nederland en Duitsland-Nederland.
Deze programma’s richten zich op samenwerking tussen Nederland en buurlanden, en zijn ideaal voor circulaire bouwprojecten in grensregio’s. Voor deze programma’s geldt hetzelfde maximum van 15% rijkscofinanciering op het totale partnerbudget.
De aanvraagprocedure is vergelijkbaar met die van Interreg A-projecten. Het is belangrijk om je aanvraag in te dienen zodra deze klaar is, want de subsidieplafonds worden bereikt op volgorde van binnenkomst. Provincies bieden vaak aanvullende regionale cofinanciering aan. Dit betekent dat je naast rijkscofinanciering ook kunt rekenen op extra geld vanuit de provincie. Informeer bij je provincie naar de mogelijkheden voor cofinanciering van circulaire bouwprojecten.
Projecten moeten bijdragen aan economische ontwikkeling grensregio’s
Een belangrijke voorwaarde voor Interreg-subsidie is dat je project moet bijdragen aan de economische ontwikkeling van grensregio’s. Dit betekent dat je project niet alleen duurzaam moet zijn, maar ook economische voordelen moet opleveren voor de regio’s waar je actief bent.
Denk aan het creëren van banen, het stimuleren van lokale bedrijven of het ontwikkelen van nieuwe markten voor biobased materialen. Voor circulaire bouwprojecten betekent dit dat je kunt focussen op het hergebruik van materialen en het verminderen van afval. Urban mining, waarbij materialen uit gesloopte gebouwen worden gewonnen, is hier een goed voorbeeld van.
Door deze materialen opnieuw te gebruiken, verlaag je de CO2-uitstoot en stimuleer je de lokale economie.
Je projectvoorstel moet duidelijk laten zien hoe het bijdraagt aan de economische ontwikkeling van de grensregio’s. Zorg ervoor dat je concrete doelen en meetbare resultaten opneemt in je aanvraag. Dit vergroot je kansen op subsidie.
Wie kunnen rijkscofinanciering aanvragen?
Rijkscofinanciering is beschikbaar voor Nederlandse partijen die deelnemen aan Interreg-projecten. Dit kunnen bedrijven, non-profitorganisaties of overheden zijn.
Het is belangrijk dat je als Nederlandse partner een duidelijke rol hebt in het project en kunt aantonen dat je bijdraagt aan de doelstellingen van Interreg.
Private partijen zonder winstdoel komen ook in aanmerking voor rijkscofinanciering. Dit betekent dat je als bedrijf of stichting kunt profiteren van deze subsidie, zolang je project voldoet aan de eisen van Interreg. Zorg ervoor dat je je projectvoorstel goed onderbouwt en aantoont hoe het bijdraagt aan circulaire economie en duurzaamheid.
Als je nog geen ervaring hebt met Interreg-aanvragen, is het slim om hulp in te schakelen van een projectadviseur. Zij kunnen je helpen bij het opstellen van je aanvraag en zorgen ervoor dat je voldoet aan alle eisen.
Hoeveel rijkscofinanciering kan ik voor een Interreg-project krijgen?
Het maximale bedrag aan rijkscofinanciering is 15% van het totale partnerbudget. Dit betekent dat als je projectpartner een budget van €100.000 heeft, je maximaal €15.000 aan rijkscofinanciering kunt aanvragen.
Het werkelijke bedrag hangt af van je project en de beschikbare budgetten. De subsidieplafonds voor rijkscofinanciering zijn beperkt en worden bereikt op volgorde van binnenkomst. Dien je aanvraag dus zo snel mogelijk in zodra deze klaar is.
Wacht niet te lang, want anders loop je het risico dat het budget al is opgebruikt. Naast rijkscofinanciering kun je ook regionale cofinanciering aanvragen bij je provincie.
Dit kan een mooie aanvulling zijn op je budget. Informeer bij je provincie naar de mogelijkheden en voorwaarden.
Behandeling aanvragen rijkscofinanciering
De behandeling van aanvragen voor rijkscofinanciering verloopt via het ministerie van Economische Zaken.
Je dient je aanvraag in bij een projectadviseur, die je helpt bij het indienen en beoordeelt of je voldoet aan de eisen. De behandelingstijd kan variëren, dus zorg ervoor dat je ruim op tijd bent met het indienen van je aanvraag. Let op: de aanvraag wordt alleen in behandeling genomen als je project voldoet aan de eisen van Interreg en de rijkscofinanciering.
Zorg ervoor dat je projectvoorstel volledig is en alle benodigde documenten bevat. Een onvolledige aanvraag wordt niet in behandeling genomen.
Er is een themabijeenkomst over Interreg en klimaatadaptatie gepland op 30 oktober 2025 in Utrecht.
Deze bijeenkomst is een goede gelegenheid om meer te weten te komen over de mogelijkheden voor rijkscofinanciering en om in contact te komen met andere partijen die werken aan circulaire bouwprojecten.
Tip: vraag rijkscofinanciering aan bij ministerie EZ via een projectadviseur. Dien je aanvraag in volgorde van binnenkomst op tot het subsidieplafond bereikt is. Let op: het Verenigd Koninkrijk doet niet meer mee in 2021-2027.