ESG-criteria en circulair bouwen: de link met duurzaam beleggen

Portret van Thomas Hoekstra, Bouwkundig Ingenieur & Circulaire Bouw Adviseur
Thomas Hoekstra
Bouwkundig Ingenieur & Circulaire Bouw Adviseur
Circulaire Economie & Business Modellen · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Je kent het wel: je leest over duurzaam beleggen en ESG, en dan gaat het over aandelen van bedrijven.

Maar wat als je dat geld direct in de fysieke wereld kunt stoppen? In bakstenen die CO2 opslaan en in hout dat hergebruikt wordt? Dat is precies waar circulair bouwen en duurzaam beleggen elkaar vinden.

Het is niet langer zweverig; het is een harde investering in de toekomst met een meetbare impact. ESG staat voor Environmental, Social, Governance.

Simpel gezegd: het zijn criteria om te checken of een investering echt duurzaam is.

Bij circulair bouwen draait het om materialen niet verbranden na sloop, maar hergebruiken. Denk aan urban mining: oude gebouwen zien als mijnen voor nieuwe materialen. Die twee werelden overlappen steeds vaker. Beleggers willen geen geld steken in projecten die straks op de stortplaats belanden.

Wat is de link eigenlijk?

Stel je voor: je investeert in een nieuw appartementencomplex. Traditioneel bouwen kost veel energie en grondstoffen.

Maar als je kiest voor biobased materialen zoals houtwolisolatie of leemstuc, verlaag je de CO2-voetafdruk direct. Dat telt mee voor de E-score van je belegging. De link is simpel: circulair bouwen verlaagt risico's.

Materialen zoals staal of aluminium hergebruiken bespaart geld op de lange termijn. Beleggers zien dat terug in de exploitatiekosten.

Een gebouw dat 50 jaar meegaat zonder complete vervanging, is een stabiele cashflow.

Denk aan producten van merken zoals StoneCycling, waar bakstenen gemaakt zijn van 60% afval. Die stenen kosten €2,50 per stuk, maar gaan langer mee dan traditionele bakstenen van €1,20. De investering verdient zich terug door minder onderhoud en een hogere huurwaarde.

Hoe werkt het in de praktijk?

Eerst check je de E-criteria: wat is de ecologische impact? Bij circulair bouwen meet je de 'embodied carbon' van materialen.

Gebruik je biobased producten zoals vlas of hennep, dan sla je CO2 op in plaats van uit te stoten.

Dat geeft je belegging een hogere E-score. Vervolgens de S-factor: sociaal. Circulair bouwen creëert banen in lokale recycling en urban mining.

Stel je voor: een sloopproject in Amsterdam waar oude bakstenen worden verzameld en schoongemaakt voor hergebruik. Dat levert 15% meer lokale werkgelegenheid op dan traditionele sloop. En Governance? Dat gaat over transparantie. Beleggers willen weten waar materialen vandaan komen.

Prijsindicaties voor circulaire materialen

Met blockchain-trackers kun je een baksteen volgen van afvalstroom tot muur. Bedrijven zoals Madaster bieden digitale paspoorten voor gebouwen aan, voor ongeveer €0,50 per m².

Dat zorgt voor vertrouwen bij investeerders. Laten we concreet worden: biobased isolatie van houtvezel kost €15-€25 per m², terwijl glaswol €10-€15 kost.

Maar houtvezel gaat langer mee en is volledig composteerbaar. Dat betekent geen afvalkosten later. Herbruikbare betonpanelen van merken zoals New Horizon kosten €200 per m² nieuw, maar tweedehands via urban mining slechts €120 per m².

Je bespaart 40% op materiaalkosten bij hergebruik. Dat trekt beleggers aan die rendement willen zonder groeiende afvalbergen.

Leemstuc van Claytec kost €30-€40 per m², inclusief applicatie. Het reguleert vocht en luchtvochtigheid, wat de levensduur van het gebouw verlengt tot wel 100 jaar. Geen schimmelproblemen, dus lagere onderhoudskosten voor beleggers.

Modellen voor duurzaam beleggen in circulair bouwen

Een populair model is de 'Circular Building Fund'. Beleggers poolen geld voor projecten die 100% circulair zijn. Rendement?

4-6% per jaar, gebaseerd op huurinkomsten en materiaalhergebruik. Een voorbeeld: een fonds dat investeert in houten flats van Cross Laminated Timber (CLT), waarbij het hout na 60 jaar wordt hergebruikt voor nieuwe gebouwen. Een ander model is 'Pay-as-you-build'.

Je betaalt voor materialen alleen als ze gebruikt worden. Bedrijven zoals Madaster werken hiermee: je huurt een digitaal paspoort voor €500 per jaar per project.

Verschillen tussen modellen

Dat helpt bij het aantonen van circulariteit voor ESG-rapportages. Er is ook impact investing, waarbij je direct investeert in urban mining-bedrijven.

Stel: je koopt aandelen in een bedrijf dat oude kantoorgebouwen demonteert en materialen recyclet. Rendement: 5-8% per jaar, met een ESG-score die gebaseerd is op hoeveel ton materiaal je hergebruikt. Traditionele vastgoedfondsen focussen op snelle winst, maar bij impactbeleggen in circulaire bouw kijken fondsen naar langetermijnwaarde. Een circulair fonds investeert €1 miljoen in een project met biobased materialen, en verwacht na 20 jaar €1,5 miljoen terug door hergebruik van materialen.

Vergelijk dat met een groen fonds dat alleen in zonnepanelen investeert: dat levert 3-4% op, maar geen materiaalhergebruik. Circulair bouwen combineert energie-efficiëntie met grondstofbesparing, wat de ESG-score verhoogt.

Kies je voor een model met urban mining? Dan investeer je in demontage-technieken. Kosten voor een demontageproject: €50-€100 per m², maar opbrengst uit hergebruikte materialen: €30-€70 per m². Netto winst, plus een hogere S-score door lokale banen.

Praktische tips om te starten

Begin met je eigen portefeuille. Check of je huidige beleggingen circulaire elementen hebben.

Vraag je bank of fondsbeheerder naar ESG-rapporten die materialen zoals hout of leem noemen. Als ze dat niet doen, overweeg te switchen.

Investeer in projecten die urban mining gebruiken. Zoek naar initiatieven zoals die in Rotterdam, waar oude havengebouwen worden gedemonteerd voor hergebruik. Je kunt al instappen vanaf €5.000 via crowdfunding-platforms voor circulair bouwen. Meet de impact zelf.

Gebruik tools zoals de Material Passport van Madaster om te zien hoeveel CO2 je bespaart.

Stel een doel: 50% van je beleggingen in biobased materialen tegen 2025. Dat verbetert je ESG-score direct. Sluit aan bij netwerken.

Organisaties zoals het Platform Biobased Building organiseren events waar investeerders en bouwers samenkomen. Kosten? Vaak gratis of €50 per ticket.

Je leert er over nieuwe producten zoals Mycelium-bricks, die €20 per stuk kosten en volledig afbreekbaar zijn.

Denk aan de lange termijn. Circulair bouwen is geen snelle winst, maar een stabiele investering. Terwijl je ziet hoe de circulaire bouwsector groeit, bouw je met ESG-criteria als kompas aan een duurzame toekomst voor je portefeuille.

Portret van Thomas Hoekstra, Bouwkundig Ingenieur & Circulaire Bouw Adviseur
Over Thomas Hoekstra

Thomas is bouwkundig ingenieur en adviseur circulaire economie in de bouwsector. Hij helpt aannemers, architecten en opdrachtgevers met de transitie naar circulair en biobased bouwen.