Circulaire supermarkt: de Albert Heijn en Jumbo als duurzame bouwers
Stel je voor: je loopt een supermarkt binnen waar elke steen, elke balk en elke tegel een tweede leven heeft gehad. De vloer is van hergebruikt beton, de gevel van oude staalconstructies en het dak ligt vol zonnepanelen.
Dit is geen toekomstmuziek, maar realiteit bij de eerste circulaire Albert Heijn in Gouda. Supermarkten als Albert Heijn en Jumbo bouwen niet alleen aan hun winkels, maar aan een duurzame toekomst. Ze laten zien dat circulair bouwen en biobased materialen geen hogere kosten betekenen, maar slimme keuzes voor de lange termijn.
Nederlandse supermarkten relatief groen binnen Europa
Als we kijken naar de duurzame plannen van supermarkten, doen Nederlandse spelers het opvallend goed.
Albert Heijn, Lidl en Jumbo behoren tot de Europese top 4 met ambitieuze plannen voor emissiereductie en plantaardige voeding. Ze laten zien dat je als grote speler wel degelijk het verschil kunt maken. Het gaat hier niet om groene praatjes, maar om meetbare stappen in de juiste richting. De Superlijst Groen Europa 2026 zet de prestaties op een rij.
Lidl Nederland, Lidl Polen en Albert Heijn vormen samen de top 3. Deze ranglijst beoordeelt 27 supermarkten in 8 Europese landen op twee belangrijke criteria: naleving van het Parijs-akkoord en de promotie van plantaardige voeding.
Ranglijst Superlijst Groen Europa 2026. Met Lidl Nederland, Lidl Polen en Albert Heijn als top 3.
Het toont aan dat Nederland vooroploopt, maar ook dat er nog een wereld te winnen is.
Deze top 3 is geen toeval. Ze hebben allemaal gedetailleerde routekaarten voor emissiereductie. Albert Heijn rapporteert als eerste supermarkt ter wereld zelfs apart over methaanemissies.
Dat is een concrete stap naar transparantie en verantwoordelijkheid. Het laat zien dat je niet alleen moet praten over duurzaamheid, maar het ook moet meten en delen.
De Nederlandse supermarkten lopen voorop met plannen voor de eiwittransitie. Alle drie de Nederlandse supermarkten hebben een duidelijk doel: 60% plantaardig eiwit verkopen in 2030. Dit is geen vrijblijvende ambitie, maar een harde doelstelling die vraagt om actie van leveranciers, producenten en winkeliers.
Stijgende emissies, noodzaak tot actie
Er is ook een schaduwkant. Hoewel de plannen groots zijn, laten de cijfers een gemengd beeld zien.
Alleen Jumbo laat voorzichtige dalende emissies zien. Albert Heijn en Lidl zien hun emissies juist stijgen. Dat klinkt tegenstrijdig, maar het betekent vooral dat de uitdaging groot is.
De groei van de business mag niet ten koste gaan van het klimaat. De noodzaak tot actie is dus heel reëel.
Supermarkten zijn grote verbruikers van energie en grondstoffen. Hun impact op de keten is enorm.
Door te kiezen voor circulair bouwen en duurzame materialen, kunnen ze direct hun footprint verkleinen. Denk aan het hergebruik van staal, beton en gevelbekleding. Dit is niet alleen goed voor het milieu, maar bespaart ook kosten op de lange termijn.
Gezamenlijk doel voor de eiwittransitie
De eiwittransitie is een speerpunt waar alle Nederlandse supermarkten zich op richten. Het doel is helder: in 2030 moet 60% van de verkochte eiwitten plantaardig zijn.
Dit betekent een enorme verschuiving in het schap. Meer linzen, bonen, erwten en minder vlees.
Het vraagt om creativiteit in productontwikkeling en duidelijke communicatie naar de klant. Om dit doel te halen, werken supermarkten samen met leveranciers en gemeentes. Denk aan innovaties zoals PeelPioneers, die wekelijks 250 ton sinaasappelschillen verwerken tot waardevolle grondstoffen.
Dit soort samenwerkingen zorgt voor een circulaire keten waarin afval een bron wordt. Het toont aan dat de eiwittransitie niet alleen gaat om voeding, maar om een heel nieuw systeem.
Nederland koploper maar nog niet op koers voor Parijs-Akkoord
Nederland loopt voorop, maar de vraag is of we op koers liggen voor het Parijs-akkoord. De supermarkten hebben ambitieuze doelen, maar de emissies dalen niet overal. Het is cruciaal om de voortgang nauwkeurig te monitoren.
Alleen plannen presenteren is niet genoeg; je moet de daadwerkelijke reductie zien.
Een belangrijke stap is de energietransitie. Nederland heeft als doel om in 2032 21 gigawatt windmolens op de Noordzee te hebben.
Dit is een forse opgave, maar essentieel voor groene stroom voor winkels en distributiecentra. Supermarkten kunnen hier een rol spelen door te investeren in duurzame energie en samenwerkingen aan te gaan met energieleveranciers. De investeringen in de energietransitie zijn enorm.
Wereldwijd gaat het in 2025 om 2.300 miljard dollar. Ook de laadinfrastructuur voor elektrische auto's krijgt een boost met 893 miljard dollar.
Supermarkten kunnen hierop inspelen door laadpalen bij hun filialen te plaatsen en zo bij te dragen aan een schonere mobiliteit.
Albert Heijn opent eerste circulaire supermarkt
Het tastbare bewijs van duurzaam bouwen is te zien in Gouda. Albert Heijn opende hier de eerste circulaire supermarkt.
Een proefproject waarin elke bouwkeuze is gericht op hergebruik en minimalisering van CO2-uitstoot.
Dit is geen theoretisch model, maar een winkel waar je als klant letterlijk over hergebruikte materialen loopt. De circulaire winkel in Gouda maakt gebruik van tweedehands bouwmaterialen. Denk aan beton, staal, gevelbekleding, bestrating en riolering.
Deze materialen zijn afkomstig uit andere projecten en krijgen hier een nieuw leven. Dit bespaart niet alleen grondstoffen, maar ook CO2-uitstoot die vrijkomt bij de productie van nieuwe materialen. De bouw is volledig demontabel ontworpen. De staalconstructie, het dak en de gevel kunnen uit elkaar worden gehaald en opnieuw worden gebruikt.
Dit is een essentieel principe van circulair bouwen: ontwerp voor de toekomst, zodat materialen geen afval worden maar een bron voor nieuwe projecten.
De winkel in Gouda is meer dan een eenmalig project. Het is een proef die moet leiden tot verdere CO2-reductie in alle winkels.
Proefproject moet leiden tot verdere CO2-reductie
Albert Heijn heeft als ambitie om in 2025 volledig CO2-neutraal te zijn. Dit betekent dat alle 950 winkels dan geen uitstoot meer hebben. Een flinke opgave, maar met concrete stappen haalbaar.
Een belangrijke maatregel is dat sinds 2010 geen gasinstallaties meer worden geplaatst in nieuwe winkels.
Bestaande winkels worden jaarlijks verbouwd en de gasinstallatie wordt verwijderd. Dit leidt tot een CO2-reductie van 50% ten opzichte van 2008. Een concreet resultaat dat laat zien dat actie loont.
De winkel in Gouda is uitgerust met energiezuinige maatregelen. De CO2-installatie gebruikt natuurlijke koudemiddelen en is energiezuinig.
Het dak is bedekt met zonnepanelen en de verlichting bestaat uit zuinige LED-lampen.
Deze combinatie zorgt voor een minimale footprint en een comfortabele winkelomgeving.
Praktische tips voor circulair bouwen in supermarkten
Wil je als supermarkt of bouwer aan de slag met circulair bouwen? Begin met het gebruik van demontbare materialen. Kies voor staalconstructies die je kunt loskoppelen en opnieuw kunt gebruiken.
Dit verlengt de levensduur van materialen en bespaart grondstoffen. Werk samen met leveranciers en gemeentes voor circulaire projecten.
Zoek naar lokale partijen die tweedehands materialen leveren, zoals beton en gevelbekleding. Dit verkleint de transportafstand en ondersteunt de regionale economie.
Monitor je voortgang nauwkeurig. Stel heldere doelen voor emissiereductie en eiwittransitie, en meet jaarlijks de resultaten. Deel deze cijfers transparant met je klanten en medewerkers. Alleen zo bouw je vertrouwen op en blijf je accountable voor je duurzame ambities.