Biobased kitvoegen en afdichtingsmiddelen voor circulaire gebouwen
Waarom we afscheid nemen van chemische kit
Traditionele kitten en afdichtingsmiddelen zijn het zwarte schaap van de bouw. Ze zitten vol oplosmiddelen en zijn na uitharding een nachtmerrie voor het milieu. Je kunt ze niet recyclen; ze verbranden met giftige dampen of belanden als microplastics in de sloot.
In de wereld van circulair bouwen en urban mining noemen we dat een 'monstrueuze ontwerpfout'.
Biobased kit is de held. Dit zijn producten die gemaakt zijn van hernieuwbare grondstoffen.
Denk aan koolzaadolie, maïs of hars van bomen. Het grote verschil? Bij het verwerken van het gebouw na een jaar of 50, composteren deze kitten of zijn ze makkelijk te verwijderen zonder schade. Ze passen perfect in de filosofie van biobased bouwmaterialen.
Een bijkomend voordeel is de CO2-voetafdruk. Een biobased kit haalt CO2 uit de lucht tijdens de groei van de planten.
Chemische kit pompt juist CO2 de lucht in door verbranding van aardolie. Simpel rekenwerk.
Hoe werkt het eigenlijk?
Je denkt misschien: "Olie? Dat wordt een smeerboel." Dat was vroeger zo.
Moderne biobased kitten zijn chemisch gezien slimme jongens. Ze gebruiken hetzelfde principe als 'alkydharsverven'. De olie of hars wordt door lucht (zuurstof) uitgehard.
Je knijpt de tube leeg, de kit komt in de kier, en zuurstof zorgt ervoor dat het uithardt tot een stevig, elastisch blok.
De werking is vaak identiek aan wat je gewend bent. Ze hechten goed op hout, steen en onbehandeld metaal. Wel is het slim om te weten dat biobased kitten vaak iets langer nodig hebben om volledig uit te harden.
Waar een siliconenkit na 24 uur klaar is, kan een lijnolie-kit 3 tot 7 dagen nodig hebben om zijn maximale sterkte te bereiken. Belangrijk detail: de verwerkingstemperatuur.
Omdat het op oliebasis is, wil het nog wel eens dikker worden bij kou.
Werk je buiten in de winter? Zorg dat de tube op kamertemperatuur is. Dan loopt het gesmeerd.
De markt: soorten, merken en prijzen
De wereld van biobased kitten is groeiende. In onze gids voor circulaire bouwmaterialen zetten we een paar opties op een rij die je bij de bouwmaterialenhandel vindt.
Let op: dit zijn indicaties, want de olieprijzen schommelen. 1. Lijnolie- of terpentijnkit (de klassieker)
Dit is de ouderwetse verf- en kitsoort.
Lekker dik, goedkoop en volledig biologisch afbreekbaar. Ideaal voor houten kozijnen en timmerwerk binnenshuis.
Prijs: Ongeveer €8,- tot €12,- per koker (310ml).
Merk: Kijk naar merken als 'Rubson' (in hun biobased lijn) of gespecialiseerde verfmakers zoals 'Auro'. 2.
Bioplastic kit (de nieuwe generatie)
Dit zijn kitten gemaakt van suikers uit maïs of suikerbieten. Ze zijn vaak waterdicht en enorm sterk.
Ze zijn de directe vervanger van de agressieve PU-kitten.
Prijs: Iets duurder, rond de €15,- tot €20,- per koker.
Merk: 'Soudal' heeft hier innovatieve lijnen in, net als 'Bostik'. Zoek specifiek naar hun 'Bio-based' aanduiding. 3. Bitumen- of asfaltvervangers (voor daken)
Voor de waterdichte afdekking van daken zijn er nu ook biobased alternatieven op basis van vernieuwde harsen, vergelijkbaar met de innovaties in duurzame vloerafwerkingen. Dit is vaak vloeibaar rubber op plantenbasis.
Prijs: Per emmer (5 liter) rond de €60,- à €70,-.
Praktische tips voor de doe-het-zelver
Wil je aan de slag met deze materialen? Hier wat tips om het je makkelijk te maken:
- Reiniging is key
- Gebruik een kitpistool
- Strijken met zeepwater
- Denk aan de levensduur
Voor chemische kit gebruik je vaak agressieve schoonmaakmiddelen. Bij biobased kit werkt dat averechts. Gebruik een beetje groene zeep of spiritus om te ontvetten. Zorg dat het oppervlak kurkdroog is.
Deze kitten zijn vaak dikker. Een goed kitpistool met een constante druk voorkomt dat je knoeit.
Snijd de opening van de koker schuin (ongeveer 45 graden) en net iets kleiner dan de naad die je wilt vullen.
Om een strakke lijn te krijgen, maak je je vingertop of het kitplamuurmesje nat met een sopje van water en groene zeep. Dan glijdt de kit mooi op en krijg je een blinkend gladde finish. Biobased kit is duurzaam, maar net als bij verf op olie kan het vergelen in direct zonlicht.
Als je een raamkozijn buitenshuis kitten, kies dan voor een variant die is afgewerkt met een biobased beits of verf. Door te testen met biobased gevelconstructies en de juiste producten, maak je je circulaire gebouw echt waterdicht.
Zonder concessies te doen aan je idealen. Dat voelt goed, en dat is goed.